All Posts By

FMA

Apr 02
Love0

FMA opent UAI op nieuw adres in Scharloo (voorheen Dios Yudami)

By Novedat

FMA hernoemt afdeling Dios Yudami tot UAI en verhuist naar nieuwe locatie in Scharloo

WILLEMSTAD – De afdeling Dios Yudami van Fundashon pa Maneho di Adikshon (FMA) heeft officieel haar nieuwe naam en locatie gepresenteerd tijdens een feestelijke opening. Tegelijkertijd werd stilgestaan bij het jubileum van de afdeling, als een van de eerste diensten binnen de organisatie.

Voortaan gaat de afdeling verder onder de naam Unidat di Asistensia Integral (UAI). De nieuwe naam sluit beter aan bij de aard en inhoud van de dienstverlening. Waar de eerdere naam Dios Yudami (letterlijk: “God help mij”) vooral een noodkreet weerspiegelde, benadrukt de naam UAI juist de gestructureerde en integrale ondersteuning die aan cliënten wordt geboden.

UAI is gevestigd aan de Scharlooweg #68, met de ingang tussen The Movies en FKP bij Waaigat. De unit biedt laagdrempelige ondersteuning aan cliënten die op straat leven en voorziet in basisbehoeften zoals de mogelijkheid om te douchen, schone kleding te verkrijgen, maaltijden te ontvangen, deel te nemen aan sociale activiteiten en kleding te wassen. UAI is zeven dagen per week geopend van 07:30 tot 16:30 uur.

Met deze dienstverlening biedt UAI een veilige plek waar mensen die op straat leven terechtkunnen voor hun basisbehoeften en ondersteuning.

Tijdens de opening werd tevens erkenning gegeven aan zeven pioniers die sinds de oprichting en door de jaren heen een waardevolle en toegewijde bijdrage hebben geleverd aan de ontwikkeling van de dienstverlening. Drie van hen waren aanwezig bij deze bijzondere gelegenheid: de heer Lucio Romero, mevrouw Jureska Lindeborg en de heer Raymond Janzen.

 

Apr 02
Love0

UN ERA NOBO! Di Dios Yudami pa Unidat di Asistensia Integral

By Novedat

Departamentu Dios Yudami awor tin un otro nòmber i un otro lokalidat.
E nòmber nobo ta Unidat di Asistensia Integral (UAI) situá na Scharlooweg #68.

Den forma di un atardi bai kue anochi e departamentu a hasi un apertura ofisial riba promé di aprel ku ta dia di aniversario di e departamentu aki.

Mas aleu, a duna rekonosementu na algun pionero ku for di na inisio i den transkurso di añanan a duna nan aporte pa e servisio ku e departamentu aki ta ofresé.

Oct 28
Love0

Resultado di enkuesta 2024

By Novedat

Enkuesta tokante uso di alkohòl na Kòrsou – 2024

Na aña 2024, Fundashon pa Maneho di Adikshon (FMA) a hasi un enkuesta online pa haña un mihó bista pa ku uso di alkohòl i otro supstansianan adiktivo na Kòrsou. Un total di 376 persona a partisipá — 269 hende muhé i 107 hende hòmber.
Ta importante pa menshoná ku esaki ta un enkuesta ku ta duna un indikashon, no un representashon kompletu di komunidat.

???? Resultado prinsipal

  • 83.2% di hende muhé i 91.6% di hende hòmber a bisa ku nan a usa algun supstansia adiktivo algun biaha.
  • 80.4% di e partisipantenan menor di 21 aña a bisa ku nan a purba mínimo un tipo di supstansia adiktivo.

???? Supstansianan mas usá

  • Alkohòl, manera e añanan anterior ta keda e supstansia adiktivo mas usá, siguí pa sigaria/nikotina i vape.
  • Otro supstansianan manera mariwana, XTC i kokaina ta ménos komun.

???? Kantidat di konsumo di alkohòl

  • 65% ta bebe ménos ku dos glas di alkohòl pa luna.
  • 15% ta bebe 1 te 2 glas pa siman.
  • 10% ta bebe 3 te 4 glas pa siman.

???? Influensia riba komportashon i área di bida

  • 53.2% di e partisipantenan a indiká ku nan a kore outo bou di influensia di alkohòl.
    • Esaki ta inkluí 15 hende hòmber i 3 hende muhé.
    • 10.7% di nan a haña aksidente bou di influensia di alkohòl.
  • 84.6% a bisa ku uso di sustansia no tin niun influensia riba nan finansa, trabou, salú òf famia, pero 10.1% a bisa ku mínimo un área di nan bida tabata afektá.

Konklushon:
E resultado ta mustra ku alkohòl ta e supstansia mas usá na Kòrsou, spesialmente bou di hóbennan i hende hòmber. Aunke mayoria ta bebe moderá, stür bou di influensia ta keda un aspekto preokupante. 

Bintisinku (25) partisipante (6.6%) por tin un problemátika di uso di alkohòl, teniendo kuenta ku e impakto di konsumo di alkohòl riba diferente área di bida i tambe ku un dòkter òf spesialista a konsehá nan pa stòp ku uso di alkohòl.

E publikashon aki ta presentá e resultado di 2024 ku ta keda relevante komo un indikashon pa ahustá/ desaroyá startegianan pa prevení adikshon. Ta rekomendabel pa hasi un investigation profundo pa haña mas data ku por usa pa desaroyá startegianan pa intervenshon riba nivel nashonal.

Apr 24
Love0

Bus di departamentu Dios Yudami

By Novedat

Bùs di departamentu Dios Yudami | ???????????????????????????? ???????? ???????????????????????????????????????? ???????????????? ????????????????

Claudette i su yu ta konta kon a yega na nòmber di e bùs pa Departamentu Dios Yudami.
Tambe Migali ta duna un splikashon di e diseño i kiko ta e meta.

Feb 01
Love0

Kampaña di uso di vape pen

By Novedat

“Si bo ta riba VAPE; kidou bo n’ pèrdè SHAPE!”


Un kampaña di Fundashon pa Maneho di Adikshon (FMA) pa eduká i konsientisá tokante uso di vape pen na Kòrsou.

Ku bista riba e sifranan indikativo di FMA su enkuesta mas resien bou di hóbennan na Kòrsou, uso di vape pen a resultá di ta hopi presente bou di nos hubentut. 16% di hóbennan na Kòrsou tin nan propio vape pen i 41% a usa esaki den e delaster 6 lunanan (mará na periodo di e enkuesta).

Mas aleu, FMA ta ripará ku muchanan for di edat di 10 aña ya kaba ta eksperimentá ku vape pen sin ta konsiente di e posibel konsekuensianan. Esaki ta lokual e muchanan mes ta indiká na momento ku FMA bai diferente skol pa duna charla preventivo.

FMA ke logra un komunidat konsiente di e konsekuensianan di vape pen, alabes pa Kòrsou duna un konteksto hurídiko den forma di prohibishon pa menor di edat entre otro.

Kiko FMA ke men ku “pèrdè shape” den e lema?
Shape ta un palabra na ingles ku ta nifiká ‘forma’/ ‘figura’.
Un hóben ta den su proseso di forma su mes, su kurpa i mente tambe ta den proseso di formashon i desaroyo. Na momento ku droga/ vape pen keda introdusí na e kurpa, esaki ta influensiá desaroyo di e formashon; bo por pèrdè shape na un manera atraktivo bisá.

Pa e motibunan ariba menshoná, FMA a haña nesesario pa lansa e kampaña aki pa trese mas konsientisashon ku ta posibel pa ku uso di vape pen. Fma ta spera ku komunidat lo por realisá ku vape pen no ta asina inosente manera e ta mustra.

Sigui FMA riba Facebook i Instagram @FMAcuracao pa asina keda haña mas konosementu.
Por último, wak FMA durante Teener Parade djabièrnè 9 di febrüari 2024, for di 4’or di atardi.

“Si bo ta riba VAPE; kidou bo n’ pèrdè SHAPE!”

Jan 23
Love0

Vape

By Supstansianan adiktivo

‘Vape’

Hey.. kontá? Bo sa mira kuantu hende rondó di bo ta huma vapepen? Bo mes a yega di us’é of kisas bo ta kurioso pa sa kiko e ta? Awel korda informá bo mes bon. Sigui lesa pa bo sa mas tokante vape. 

Vape pen, kiko e ta?

Vapepen ta un aparato chikitu elektróniko ku ta keinta un likido den un vapor/huma (aerosol)  ku ta wordu inhalá via di boka. Esaki ta wordu yamá ‘vaping’. Otro nòmbernan pa vapepen ta e-cigarette, puff bars, e-cigs, vape pods, mods. 

E aparato aki ta konsisití di un bateria, coil, katuna, e-liquid i un ‘driptip’ (kaminda ta pone e boka). 

Bo por hañe na diferente kolo, sabor i tamayo. Tin vapepen ku tin ku benta afó ora e kaba ku ta bini den difernte kantidat di pof. E vapepen aki ta wordu yama vapepod. E minimo ta 200 i nan por yega te ku 6000 pof. Tin vapepen ku por bolbe yena ku likido, ku tin un pantaya i diferente opshon pa bo mes stel temperatura i watt di e bateria. Esakinan meter remplasá su piesanan i nan ta mas duradero. E ta wòrdu yamá vapemod. 

E-liquid

Vape juice, e-juice, e-liquid ta e líkido ku tin den e vapepen. E base di e likido aki mayoria bia sa kontene nikotina. Nikotina ta e stof adiktivo ku tin den sigaria. Banda di nikotina e likido aki ta kontene sabor, propylene glycol (PG) i vegetal glycerin (VG). Esakinan ta soru pa e sintimentu ku e humadó ta sinti den su garganta i tambe pa e kantidat di vapor ku ta sali for di e pèn. E komponentenan aki bo por haña den produktonan di make up i tambe den coolant pa outo. 

Tin algun di e likidonan aki ku por yena e vapepen kuné ku tin nicotine salts den dje. E salu aki ta wordu pone den e e-liquid pa asina e aliviá e efekto skerpi ku e humadó ta sinti den su garganta i tambe pa e nikotina drenta mas lihe den e humadó su kurpa. Esaki por hasi humamentu di vape hopi adiktivo. 

Efektonan

Loke e humadó ta sinti ta kasi similar na loke un humadó di sigaria ta sinti. Efektonan ku e humadó por sinti ta kabes fofo, mariá, doló di kabes, kishikishi skerpi den garganta, relahá, alerta, gana di saka i tosamentu. Kurason ta kuminsá bati mas duru, preshon di sanger ta subi i ta hala rosea un tiki mas lihe. 

 Rísikonan

Adikshon 

Un di e risikonan di mas grandi ku un humadó di vape tin ta ku e por bira adikto na nikotina. Nikotina ta un di e droganan ku hopi lihe hende ta bira adikto na dje.
Ora e humadó haña hopi nikotina den su kurpa e por haña intoksikashon di nikotina. E humadó ta sintie intrankil, mariá, sakamentu i doló di barika.

 Pulmon i rosea

Dor di e kantidat di huma i e stofnan kimiko ku tin den e e-juice e humadó por tosa hopi i haña problema ku halamentu di rosea. Garganta ta iritá, slijm por bira mas diki, rosea por bira kortiku, pulmon por iritá i asta inflamá.

Vapers tongue

E PG (propylene glycol) ta seka bo boka i garganta. Dor di vape eksesivo e humadó por perde smak den su boka. Esaki yama ‘vapers tongue’. Dor di esaki e humadó por hole menos bon tambe. 

Doló di kabes

Doló di kabes ta bini dor di e nivel di nikotina i e kantidat grandi di huma ku e humadó ta haña den su kurpa.
Debí ku vapepen ta algu nobo tin mas investigashon ku mester wordu hasi pa wak kiko e risikonan ta riba termino largu pa un hende su salú.

Vapepen vs sigaria

Ora un hende ta huma sigaria e tabako ta wordu kimá i dor di esaki ter, koolstofmonoxide i miles di otro stofnan ku por ta kanseroso ta bin liber. Den un vapepen no tin tabako, pues e stofnan aki no ta presente. Esaki no ta nifiká ku e ta sin risiko. Paso den un vapepen tin bateria i diferente otro partinan kimiko di e bateria, coil i likido ku ta bin liber na momentu ku esakinan keinta i wordu inhalá. Kada un ta riba su kurpa i tin su propio dañonan i risikonan. un peliger mas ku e vapepen tin ta ku e humadó ta inhala mas tantu huma aden i huma mas frekuenta debí ku e ta kere ku e ta ‘inosente’.

Vapepen i hóben

Un hóben su kurpa ta de desaroyo i ku su 25 aña su serebro ta kaba di desaroyá kompletu. Si un hóben kuminsá vape na edat yòn, mas chèns e tin di krea un adikshon na nikotina. Asta si e no tin nikotina den dje e vape i e stòfnan tóksiko ku ta wòrdu inhalá tambe ta dañino pa un hóben ku su pulmon ta den desaroyo. 

E vapepen originalmente a wordu trahá pa yuda humadónan di sigaria baha man of stòp di huma sigaria. Esaki debi ku e humadó mes por skohe e kantidat di nikotina ku e ta huma. Pero segun tempu e vapepen a bin ta desaroya i bira mas kolorido, atraktivo i fasil pa huma. 

Hey..

Bo tabata sa ku tin mas ku 7000 sabor di vapepen?

Bo tabata sa ku vapepen por eksplota?

Jan 11
Love0

Resultado di enkuesta 2023

By Novedat

???????????????????????????????????? ???????? ???????????????????????????????? ????????????????

“Kontá ku bo uso?”

???????????????????????????????? ???????????? ???????? ???????????????????? ???????? ???????? ???????? ????????̃????

Fundashon pa Maneho di Adikshon (FMA) komo e sentro di konosementu riba tereno di prevenshon, tratamentu i kuido pa ku adikshon ke a haña un bista riba uso di supstansia (droga) bou di hóbennan di Kòrsou.
Den e ???????????????????????????????????????????? por mira resultado pa ku diferente droga.
Nos ta kouteloso pa mira e grupo komo representativo pa tur nos hóbennan na Kòrsou komo ku no a kontrolá sierto faktornan promé ku e enkuesta.
Pues, ???? ???????????????????????????????????? ???????? ???????????????? ???????? ???????????????????????????????????????? di kiko ta e komportashon pa ku uso di droga bou di nos hóbennan aki na Kòrsou.
Mas aleu, mirando e echo ku aki na Kòrsou ta konosí komo un pais ku hopi kaso di personanan ku malesanan manera preshon haltu, diabetes, problema ku kurason, i mas, ta bon pa nos gobernantenan pone mas énfasis riba e protekshon di nos hóbennan dor di:
• limitá akseso na supstansiannan adiktivo,
• mara e benta na sierto leinan,
• kontrolá ku e leinan ta keda apliká efektivamente.
???????? ???????????? ?????????????????????????????????
???????????????????????????????????????????????? ???????????? ???????? ????????????????????????????????́.
Jan 11
Love2

Reunion ku parlamento enkuanto ‘lachgas’ i ‘vape pen’

By Novedat

Djárason 10 di yanüari 2024, Fundashon pa Maneho di Adikshon (FMA) riba invitashon di parlamento di Kòrsou a deliberá i kompartí informashon enkuanto uso di ‘lachgas’ i ‘vape pen’ den nos komunidat i partikularmente bou di hóbennan.

FMA a keda representá pa Verda Betrian (Sikólogo, Manager di FMA) i Daniëlla Pengel (Trahadó Sosial, Kordinadó di departamentu ‘training & voorlichting’).

Algun aspekto ku a keda tratá tabata:

Mas aleu, parlamentarionan presente a duna elogio i ekspresá graditut pa e presentashon pa seguidamente hasi diferente pregunta aklaratorio.

FMA ta gradesí parlamento pa e invitashon i ta keda atento pa ku e desaroyonan (legal) pa ku uso di ‘lachgas’ i ‘vape pen’ aki na Kòrsou.

Video di reunion di komishon sentral

Aug 16
Love0

“Responsible Gaming”

By Novedat


De Inter-Continental University of the Caribbean (hierna: ICUC) onder leiding van prof. dr. ir Gilbert J. Cijntje gaat, in opdracht van de stichting Gaming Control Board (hierna: GCB), gaat een onderzoek doen naar het gokgedrag en de huidige gokproblematiek op Curaçao. De lokale experten op het gebied van verslavingszorg, de Fundashon pa Maneho di Adikshon (hierna: FMA) zullen ook hieraan bijdragen.

Op dinsdag 27 juni 2023 hebben beide partijen de overeenkomst van opdracht ondertekend. Naar verwachting zal het eindrapport voor het einde van dit jaar worden opgeleverd. Het laatste rapport over voornoemd onderwerp dateert van het jaar 2003 en het resultaat schiep het zorgwekkende beeld dat de Curaçaose gemeenschap destijds kampte met ernstige gokverslaving en de negatieve sociaal-maatschappelijke effecten daarvan.

Inmiddels, 20 jaar later, is vooralsnog onbekend of dit fenomeen is verergerd, afgenomen of onveranderd is gebleven. Vanwege het grote aanbod en de toegankelijkheid van kansspelen op het eiland is het cruciaal om te beschikken over actuele reële data om aan de hand hiervan, gokverslavingspreventieve oftewel ‘Responsible Gaming’ richtlijnen en beleid te ontwikkelen die toezien op een deugdelijke bescherming van consumenten (spelers), jongeren en kwetsbaren voor kansspelen. Een cruciale stap is genomen om de gokverslavingsproblematiek op Curaçao deugdelijk aan te pakken. De GCB is voornemen om binnenkort, vanuit het oogpunt van preventie, te beginnen met een bewustwordingscampagne die personen bewuster moet maken hoe verantwoord te gokken als hiervoor wordt gekozen en dat er reële risico’s bestaan, voor een ieder die deelneemt aan kansspelen, om een problematisch gokgedrag en-of een gokverslaving te ontwikkelen. 

De Stichting Gaming Control Board is de toezichthouder voor de land-based casino-industrie en de i-gaming sector op Curaçao en is de vergunningverlenende autoriteit voor o.a. alle loterijen, charitatief bingo en bon ku ne. Daarnaast is de GCB aangesteld als toezichthouder voor de kansspelindustrie op Curaçao v.w.b. de naleving van wet- en regelgeving rondom het witwassen van geld en het tegengaan van de financiering van terrorisme (AML / CFT). De GCB heeft ook als taak het bevorderen van verantwoord gokken ‘Responsible Gaming’.